วช. ติดตามความก้าวหน้าโครงการวิจัย ขับเคลื่อนชุมชนจัดการเศษวัสดุเกษตรอย่างยั่งยืน เลิกเผาได้จริง โชว์น่านต้นแบบจัดการเศษเกษตร ลดฝุ่น PM2.5จากซังข้าวโพดสู่ปอดสะอาด วช. ขับเคลื่อนน่านลด PM2.5
วันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2569 สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ลงพื้นที่จังหวัดน่าน เพื่อติดตามความก้าวหน้าแผนงานวิจัย “ประเทศไทยปลอดภัยจาก PM2.5” ซึ่งมุ่งแก้ไขปัญหาการเผาในที่โล่งจากเศษวัสดุทางการเกษตร ผ่านการบูรณาการงานวิจัย เทคโนโลยี และภูมิปัญญาชุมชน เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนและฟื้นฟูสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
คณะติดตามประกอบด้วย นายวีระศักดิ์ โควสุรัตน์ ประธานสภาลมหายใจกรุงเทพฯ กรรมการบริหารมูลนิธิอาสาเพื่อนพึ่ง (ภาฯ) ยามยากสภากาชาด
ไทย และอดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา พร้อมด้วย นายประลอง ดำรงค์ไทย ผู้อำนวยการแผนงานประเทศไทยปลอดภัยจาก PM2.5 (เป้าหมาย 8 จังหวัดภาคเหนือตอนบน) และอดีตอธิบดีกรมควบคุมมลพิษ (คพ.) ร่วมกับคณะผู้บริหารจาก วช.
การลงพื้นที่ครั้งนี้ ได้ร่วมติดตามผลการดำเนินงานกับ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.เอกชัย ดวงใจ หัวหน้าโครงการจากมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา น่าน พร้อมภาคีเครือข่ายในพื้นที่อำเภอเวียงสา ประกอบด้วย ส่วนอุทยานแห่งชาติ สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 11 (พิษณุโลก) บริษัท ไฟฟ้าหงสา จำกัด ผู้นำท้องถิ่นตำบลน้ำมวบและตำบลส้าน วิสาหกิจชุมชน “เก้าเห็ดเป็นยา จังหวัดน่าน” สถาบันวิจัยและพัฒนาพื้นที่สูง (องค์การมหาชน) พื้นที่น่าน สถานีพัฒนาที่ดินจังหวัดน่าน ห้างหุ้นส่วนจำกัดแคชชิว นัท ริช กรุ๊ป (ไทยแลนด์) และสหกรณ์จังหวัดน่าน
โครงการมุ่งพัฒนาเครือข่ายชุมชนปลอดการเผา โดยนำเศษวัสดุทางการเกษตร เช่น ซังข้าวโพด ฟาง และมูลสัตว์ มาใช้ประโยชน์ผ่านการผลิตปุ๋ยอินทรีย์ การเพาะเห็ด การส่งเสริมพืชเศรษฐกิจท้องถิ่น อาทิ ถั่วลิสงลายเสือ รวมถึงการผลิตอาหารสัตว์น้ำ ควบคู่แนวคิดเศรษฐกิจ BCG เพื่อสร้างรายได้ ลดจุดความร้อน และบรรเทาปัญหาฝุ่น PM2.5 ในพื้นที่
นอกจากนี้ ยังมีกิจกรรมเสริมสร้างสุขภาพให้กับกลุ่มผู้สูงอายุและกลุ่มเสี่ยง อาทิ การใช้สมุนไพรพื้นบ้าน การบริโภคผักปลอดภัย และกิจกรรมฟื้นฟูสมรรถภาพปอด พร้อมทั้งการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสม เช่น ระบบน้ำหยด และการหมักปุ๋ยชีวภาพเร่งการย่อยสลาย เพื่อลดภาระแรงงานและเพิ่มผลผลิต
การดำเนินงานทั้งหมดเน้นการมีส่วนร่วมของชุมชนเป็นศูนย์กลาง ตั้งแต่การจัดตั้งศูนย์เรียนรู้ชุมชนต้นแบบ การจัดกิจกรรมเรียนรู้แบบ Farmer-to-Farmer Learning ไปจนถึงการขยายผลในระดับจังหวัด เพื่อผลักดันจังหวัดน่านสู่ต้นแบบการจัดการเศษวัสดุเกษตรอย่างยั่งยืน และลดปัญหาฝุ่น PM2.5 อย่างเป็นรูปธรรม
@@@@@@@@พ.อ.พยอม บุญทร จ.น่าน
หมายเหตุคลิปสุดท้ายสัมภาษณ์
นายวีระศักดิ์ โควสุรัตน์ ประธานสภาลมหายใจกรุงเทพฯ